چنان شدید شود که زندگی شخص به خطر افتد و قطع عضو ضرورت یابد.
دیابت و ناتوانی جنسی
بیماری دیابت مهم‌ترین آسیب را به قوای جنسی جنس مذکر می‌گذارد.اختلال در نعوذ و خون رسانی به آلت تناسلی و همچنین کاهش میل و رفتار جنسی که در ادامه باعث کاهش در تولید و فعالیت اسپرم میگردد.

به منظور کاهش مشکلات ناشی از دیابت چه اقداماتی می‌توان انجام داد:
ـ رژیم غذایی و کنترل وزن در دیابتی‌ها
ـ مهار کننده‌های آلفاگلوکزیداز
ـ ورزش و خودآسایی
ـ داروهای ضد چاقی
ـ درمان با انسولین) نیک روش م،جلالی م،محمدی ش،1388 اثر عصاره پیاز خام بر بافت بیضه موش فصل نامه باروری و ناباروری ش 4).

بخش دوم:

دستگاه تناسلی نر
این دستگاه شامل غده‌های بیضه، مجاری منی بر، غدد ضمیمه و آلت مردانه می‌باشد.
بیضه (Testis) :
بیضه غده‌ی زوجی است با ترشح داخلی و خارجی به شکل لوبیا که سلول‌های جنسی به نام اسپرماتوزون را تولید می‌کنند. از این جهت بیضه را غده‌ی سلول‌زا می‌نامند. بیضه در داخل کیسه‌ای به نام اسکلروتوم یا کیسه بیضه قرار دارند. طول و وزن بیضه به طور طبیعی به ترتیب cm 5/4 و gr 14 است.
اطراف غده بیضه را کپسول ضخیمی از بافت همبند متراکم پر از رشته‌های کلاژن احاطه نموده است که به نام پرده سفید خوانده می‌شود؛ سطح داخلی کپسول را بافت همبند پر عروقی پوشانده که به نام طبقه عروقی معروف است.
در حاشیه خلفی بیضه پرده آلبوژینه ضخیم شده جسم هیگموریامیان پرده‌ی بیضه نامیده می‌شود. این ناحیه به منزله ناف بیضه است که از آن رگ‌ها اعصاب و مجاری بیضه عبور می‌کنند. از جسم هیگمور پرده‌های ظریفی به نام تیغه‌های بیضه اشعه‌وار جدا شده و به داخل بیضه امتداد پیدا کرده ولی به آلبوژینه مقابل متصل نمی‌شوند این تیغه‌ها بیضه را به 250 لبول هرمی شکل ناقص تقسیم می‌نماید.
در داخل هر لوبول چند لوله پیچ و خمدار به نام لوله‌های منی‌ساز دیده می‌شود که ممکن است با لوله‌های مجاور پیوند داشته باشند طول هر یک از این لوله‌ها 30 تا 80 سانتی‌متر است. چند عدد از این لوله‌های لوبولی در رأس لوبل به یکدیگر متحد شده یک لوله راست ایجاد می‌کنند.
لوله‌های راست از رأس هرم تا ناف بیضه ادامه یافته در ضخامت جسم هیگمور به شبکه بیضه منتهی می‌شوند. این شبکه مرکب از لوله‌های نازک در هم و نامنظمی است که به نام شبکه‌هالر نیز معروف است.
از شبکه بیضه تعداد 10 تا 15 لوله خارج شده و به سر اپیدیدیم ختم می‌گردد، هر یک از این لوله‌ها 6 تا 10 سانتی‌متر طول داشته به نام مجاری وابران موسومند. از اتصال لوله‌های وابران لوله اپیدیدیم حاصل می‌شود، بربخ یا اپیدیدیم لوله پیچیده‌ای است به طول 4 متر که لوله‌های وابران را دریافت نموده شامل سروتنه و دم می‌باشد.
دم این لوله بدون سر حد مشخصی به مجرای دفران وصل می‌شود و این خود به کیسه منی منتهی می‌شود؛ سرانجام مجرایی که منی را از کیسه به پیش‌آبراه پروستاتی می‌آورد به نام مجرای انزالی نامیده می‌شود.
اطراف بیضه را کیسه‌ای از جنس پوست احاطه کرده است در عمق این پوست عضله‌ای صاف به نام دارتوس وجود دارد که رفلکس دارتوس مربوط به انقباض آن است پوست بیضه به هنگام سرما منقبض شده و بالعکس در زمان گرما سست و آویزان می‌شود و بدین وسیله در تنظیم درجه حرارت بیضه دخالت می‌نماید.
اهمیت این عمل بدین جهت است که سلول‌های جنسی نسبت به دمای 37 درجه بدن حساس بوده آزرده می‌شوند.
بیضه در مرحله جنینی در پشت پرده‌ی صفاق و مجاور دیوار خلفی حفره شکم رشد می‌کند و بعداً در حالی که دو لایه‌ای از پرده صفاق هر بیضه را احاطه کرده به کیسه بیضه منتقل می‌شود. این کیسه صفاقی به نام Tunica Vaginalis موسوم بوده، لایه جداری آن به سطح داخلی پوست بیضه چسبیده و لایه احشایی آن بر روی سفید پرده بیضه قرار می‌گیرد.
همان طور که گفته شد سفید پرده یا آلبوژینه اطراف بیضه را به صورت کپسول سفید رنگی مرکب از بافت همبند فیبروالاستیک احاطه نموده است.
انشعابات درونی این کپسول، بیضه را به 250 لبول تقسیم می‌نماید در داخل هرلبول یک تا چهار عدد لوله پیچ و خم‌دار به نام لوله منی‌ساز قرار دارد در بین لوله‌های منی‌ساز بافت همبند ظریفی است که داربست (Stroma) لوله‌ها را تشکیل داده، در فضای مثلت شکل حد فاصل لوله‌ها قابل رؤیت می‌باشد این بافت همبند سست و ظریف علاوه‌بر رگ‌ها و اعصاب، حاوی سلول‌های ویژه‌ای است که به نام سلول‌های بینابینی یا سلول‌های لایدیگ موسومند و هورمون داخلی بیضه را ترشح می‌نمایند سلول‌های لایدیگ موسومند و هورمون داخلی بیضه را تراوش می‌کنند.
سلول‌های لایدیگ گیرنده های ویژه برای دریافت هورمون‌های هیپوفیز را دارند) رجحان محمد صادق ؛ 1384 بافت شناسی پایه یا بافت شناسی پزشکی ، چاپ سیزدهم ، انتشارات چهر).
لوله منی‌ساز
لوله‌ای به طول 30 تا 80 سانتی‌متر، به پهنای 2/0 میلی‌متر می‌باشد، به طور متوسط تعداد لوله‌های منی‌ساز در هر بیضه انسان 500 عدد است. لذا طول مجموع لوله‌ها در یک بیضه تقریباً 275 یارد می‌باشد. هر لوله منی‌ساز حاوی غشاء پایه مشخص و مدوری است که به وسیله بافت همبند مخصوص پشتیبانی می‌شود. این بافت همبند مرکب از چند لایه فیبروبلاست بوده و در مجاورت غشا پایه لوله منی‌ساز حاوی سلول‌های شبیه عضله صاف (میوئید) می‌باشد.
ـ این سلول‌های میویید، میوفیبروبلاست گیرنده برای دریافت هورمون مردانه (تستوسترون) دارند و لذا بر روی سلول‌های سرتولی اعمال نفوذ می‌کنند.
ـ سلول‌های میوئید پروتئینی می‌سازند که فعالیت سلول سرتولی را تحریک می‌کنند به عبارت دیگر این پروتئین سنتز ترانسفرین و آندروژن بایندینگ پروتئین به وسیله سلول سرتولی را تحریک می‌نمایند.
ـ سلول‌های میوئید جز فعالی از سد خونی ـ بیضوی هستند.
بر روی سطح درونی غشا پایه لوله منی‌ساز اپی‌تلیوم مطبق ویژه‌ای قرار دارد این پوشش به نام اپی‌تلیوم منی‌ساز یا اپی‌تلیوم نطفه‌ای یا دودمان منوی موسوم است. اپی‌تلیوم ژرمینال مرکب از عده‌ای سلول پشتیبان به نام سلول سرتولی می‌باشد که سلول‌های جنسی را در بر گرفته‌اند.
سلول‌های پشتیبان یا سرتولی
این سلول‌ها وظیفه پشتیبانی و تغذیه سلول‌های جنسی را به عهده داشته و تعدادشان نسبتاً کم است؛ سلول‌های سرتولی به شکل ستون‌های بلندی هستند که قاعده آن‌ها به روی سطح درونی غشا یا به لوله منی‌ساز چسبیده و رأسشان متوجه مرکز است.
سیتوپلاسم سلول سرتولی محو و نامنظم بوده محتوی لیزوزوم، میتوکندری، دستگاه گلژی، فیبریلیها + فیلامنت + اکتین + الیاف متوسط + میکروتوبول‌ها، قطرات لیپوئید و اجسام بلوری شکل است.
هسته بیضی شکل و کمرنگ سلول نزدیک قاعده قرار دارند. کریستالوئیدهای فوق‌الذکر از مشخصات سلول سرتولی بیضه انسان بوده و خود از الیاف مستقیم و متراکمی به قطر 15 نانومتر ترکیب یافته است ماهیت شیمیایی و فیزیولوژی این کریستالوئیدها مجهول است. حاشیه سلول‌های سرتولی به توسط اتصالات محکم و منفذدار به یکدیگر چسبیده است.
در بیضه افراد بالغ دیده نشده است که سلول سرتولی تقسیم شود. ضمناً سلول سرتولی نسبت به گرما، اشعه یونیزه و سموم دیگر مقاوم است در حالی که سلول‌های نطفه‌ای (ژرمینال) به زودی فاسد می‌شوند و رشد سلول‌های نطفه‌ای احتیاج به ویتامین E و A دارد) ) پریور کاظم ؛ 1388 جنین شناسی ، چاپ نهم ، انتشارات مبتکران ).
سلول‌های جنسی یا نطفه‌ای
در داخل غشا پایه لوله منی‌ساز و بر روی داربست Stroma سرتولی 4 تا 8 طبقه سلول به نام سلول‌های جنسی یا دودمان منوی قرار گرفته‌اند که از محیط به طرف مرکز تقسیم و دیفرانسیه شده و اسپرماتوزون یا اسپر ماتوزوئید را تهیه می‌کنند.
این عمل را که پس از چند تقسیم منجر به ساختن اسپرماتوزون می‌گردد، اسپرماتوژنیس می‌نامند و در حالت طبیعی 16 تا 74 روز طول می‌کشد. عمل اسپرماتوژنیس بر اثر گرمای بیش از c37 ، الکلسیم، اشعه X و کمبود مواد غذایی مختل می‌شود، سلول‌های دودمان نطفه‌ای از محیط به مرکز عبارتند از:
1. اسپرماتوگونیا (Spermatogouin)
اسپرماتوگونیا سلول‌های مدوری است به قطر M 12 که در محیط بر روی غشا پایه لوله منی‌ساز تکیه دارند؛ سیتوپلاسم این سلول‌ها روشن و هسته مدور آن‌ها غالباً پرکروماتین است. این سلول‌ها دارای 46 کروموزوم هستند2)n= xy + 44) و با طریقه میتوز به دو سلول دختری تقسیم می‌شوند که به نام اسپرماتوسیت اول موسومند و داخل‌تر از اسپرماتوگونیا قرار می‌گیرند؛ باید دانست که در لوله منی‌ساز پسران، تا قبل از بلوغ بر روی داربست سرتولی فقط یک لایه سلول اسپرماتوگونیا وجود دارد. این سلول‌ها را گونوسیت می‌نامند به تدریج در سنین 10 تا 14 سال بر اثر تراوش هورمون گونادوتروپیک از غده هیپوفیز، گونوسیت‌ها ازدیاد حاصل نموده و اسپرماتوژنز شروع می‌گردد.
ـ اسپرماتوسیت اولیه(first spermatocyte):
از نتیجه تقسیم اسپرماتوگونیا سلول دختری، به نام اسپروماتومیت اول به وجود می‌آید که داخل‌تر از طبقه مادری قرار گرفته پس از رشد 2n = 46 کروموزوم می‌باشد این سلول با طریقه اولین میوز تقسیم می‌شود.
ـ اسپرماتوسیت ثانویه(second spermatocyte):
سلولی است داخل‌تر و کوچکتر از نسل مادری خود که با طریقه دومین میوز x2 کروموزومش نصف می‌شود n = 46/2 این سلول با n کروموزوم اسپرماتید نام دارد.
ـ اسپرماتید(spermatid):
سلولی است به اندازه M 9 نزدیک مرکز لوله منی‌ساز، که پس از رشد و مراحل تمایز با 23 = n فرد کروموزوم مبدل به اسپرماتوزون می‌شود تعداد کمی اسپرماتوزون شبیه ویرگول دُم‌دار در حوالی مرکز لوله ممکن است چسبیده باشند اما سلول آزاد معمولاً کمتر دیده می‌شود زیرا پس از تشکیل و تکمیل به زودی وارد مجاری برنده می‌گردد.
مراحلی که طی آن اسپرماتید مبدل به اسپرماتوزون می‌شود “اسپرمیوژنیس” می‌نامند، به هر حال چون فرمول کروموزوم‌ها در سلول مادری یا تخمک رسیده عبارت از یک فرد X + 22 می‌باشد. چنانچه X + 22 از پدر با مادر ترکیب شده سلول تخم‌ را به وجود آورد جنین حاصل دختر است و در حالی که از پدر y + 22 با سلول مادری ادغام شود جنین حاصل پسر است باید دانست در مرحله جنینی، لوله منی‌ساز فیبرها فقط حاوی یک نوع سلول نطفه‌ای می‌باشد. و هر لوله به توسط تعدادی سلول لایدیگ یا بینابینی محصور شده است.
ـ اسپرم یا اسپرماتوزوئید یا اسپرماتوزون
به طور متوسط در هر سانتی‌متر مکعب مایع منی انسان 100 میلیون اسپرم وجود دارد. و در هر مرتبه انزال 200 تا 600 میلیون اسپرم به خارج ریخته می‌شود؛ اسپرم دارای سر و گردن و تنه و دُم می‌باشد.
ـ سر به شکل گلابی یا بیضی نوک تیزی به طول M5 و قطرM3 است. این سر حاوی هسته متراکمی است که در جلو توسط کلاهکی از سیتوپلاسم به نام آکروزوم احاطه شده است. آکروزوم در واقع عبارت از لیزوزوم می‌باشد که حاوی مواد لیز کننده غیر آنزیمی و آنزیم‌های متعددی از جمله هیالورونیداز می‌باشد. این مواد برای شکافتن غشا اوول (تخمک) به کار می‌روند.
ـ گردن ناحیه روشنی است که در جلو و عقب آن توده پررنگ به نام سانتریول قدامی و خلفی وجود دارد به سانتریول خلفی رشته‌های محوری تنه متصل است.
ـ تنه استوانه‌ای است به طول 5 تا 9 میکرون که در وسط آن محور رشته مانندی قرار دارد این رشته‌ها توسط میتوکندری مارپیچی شکلی محصور شده و در محیط آن کپسول نازکی از سیتوپلاسم وجود دارد.
ـ دم اسپرم خود شامل دو ناحیه است. یکی قطعه اصلی که رشته‌هایی مستقیم و مارپیچی در محور و نوار باریکی

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   پایان نامه با موضوع کانون توجه، حمل و نقل
دسته‌ها: No category

دیدگاهتان را بنویسید