تا با شناسایی آنها زمینه اجرای موفقیت آمیز آن را مهیا کنند .

4-2-2 مدیریت دانش در سازمان های تحقیقاتی
از آنجایی که دانش در مراکز تحقیقاتی خمیرمایه تمامی فعالیت ها می باشد، مدیریت دانش در این سازمان ها از اهمیت ویژه ای برخوردار است. مدیریت دانش با بهبود اثربخشی و کارایی تحقیقات نقش مهمی در سازمان های تحقیقاتی ایفا می کند (نامپراسرچی و ایگل، 2005).
در بیشتر شرکت ها، سرمایهِ تحقیق و توسعه- یعنی سرمایه ای که از طریق فرآیند تحقیق و توسعه ایجاد می گردد- عنصر اصلی سرمایه فکری آن شرکت ها بوده و بخش مهمی از دارایی های ناملموس آن ها را شکل می دهد. این سرمایه عبارت است از فرآیند تولید دانش علمی و فنی و انتقال آن به محیط اجتماعی.
مولفه های سرمایه فکری همانند شکل(2-2) بر اساس تقسیم بندی اسکاندیا شامل 1- سرمایه انسانی28 2- سرمایه ساختاری29 و 3- سرمایه رابطه ای30 می باشد.
سرمایه انسانی عبارت است از مجموعه ای از دانش پنهان و آشکار افراد سازمان، که برای سازمان ارزش دارد.
سرمایه ساختاری عبارت است از دانش آشکار مرتبط با فرآیند های داخلی سازمان که می تواند سازمانی(محیط عملیاتی حاصل از تعامل فرآیندهای کسب و کار و مدیریتی، فناوری و فرهنگ) و فناورانه(ثبت اختراعات، مجوزها، نرم افزارها، پایگاه های اطلاعاتی و …) باشد.
سرمایه رابطه ای عبارت است از مجموعه ای از دانش آشکار و نهان که روش تعامل با نهادهای بیرون از سازمان را بیان می کند.
ادبیات موجود بیان می کند که اقدامات مدیریتی نیز می توانند به عنوان پیشران سرمایه فکری عمل کنند.

شکل2-2 پیشران سرمایه تحقیق و توسعه دانشگاه ها و مراکز تحقیقاتی31
5-2-2 عوامل کلیدی اجرای موفق مدیریت دانش
اجرای موفق مدیریت دانش در سازمان ها مستلزم فراهم سازی بسترهای فکری، مهارتی و علمی خاصی است. نظریه پردازان، عوامل مختلفی را در زمینه موفقیت مدیریت دانش برشمرده اند. بعضی از این عوامل در کنترل ما هستند و بعضی دیگر خارج از کنترل ما قرار دارند. عوامل کلیدی موفقیت مدیریت دانش فقط فاکتور داخلی هستند نه خارجی. چراکه فاکتورهای داخلی توسط خود سازمان کنترل می شود و فاکتورهای خارجی در زمان اجرای مدیریت دانش اثر پذیری کمتری دارند (ونگ، 2009).
برخی دیگر از محققین نظیر سای و کانت32(2008) این عوامل را به صورت موانع مدیریت دانش با اثر منفی بر موفقیت اجرا توصیف می کنند. زینجیر33(2002) نیز بین موانع داخلی و خارجی وجه تمایز قائل می شود چراکه موانع داخلی بر خلاف موانع خارجی توسط سازمان کنترل می شوند.
در مطالعات کاربَگ34(2010) که به بررسی عوامل کلیدی موفقیت و نیز عوامل کلیدی شکست پرداخته است، مهم ترین عوامل شکست به ترتیب اهمیت شامل کمبود فرهنگ دانشی و سازمانی، کمبود فرهنگ اعتماد و شفافیت، و کمبود فرهنگ گشودگی/آزادی بوده و مهم ترین عوامل موفقیت به ترتیب اهمیت شامل اندازه گیری و کیفیت محتوا، کمک های انگیزشی، حمایت مدیریت، و کیفیت سیستم مدیریت دانش می باشد.
در مطالعات دیگر، عوامل کلیدی موفقیت مدیریت دانش با هشت عنوان در دو بعد عملکردی مدیریت و تکنیکی طبقه بندی می شود. فاکتورهای موفقیت مدیریتی شامل استراتژی مدیریت دانش، مدیریت ارشد، فرهنگ سازمانی، کمک های انگیزشی، زیرساخت سازمانی، و اندازه گیری بوده و فاکتورهای موفقیت تکنیکی نیز شامل زیرساخت یکپارچه تکنیکی- اعم از شبکه، پایگاه داده، رایانه، نرم افزار و …- و کانال های انتقال دانش- اعم از اینترنت، اینترانت، دستی، مستند سازی، چهره به چهره و …- می باشد(لویس،2010).
با مطالعات انجام شده توسط اخوان و حسنوی در چند مرکز تحقیقاتی آکادمیک ایران جهت شناسایی مولفه های کلیدی مدیریت دانش ، پنج مولفه اصلی شامل ساختارهای منعطف و مدیریت منابع انسانی، آمادگی35 و معماری مدیریت دانش، ذخیره سازی دانش، الگوگیری36، و مسئول دانش37 شناسایی شده است (اخوان و حسنوی، 2009).
با توجه به تحقیقات انجام شده توسط استانکوسکی38(2005) در خصوص نظام های دانشگاهی مبتنی بر مدیریت دانش، موانع و چالش های اجرای آن به ترتیب عبارتند از: فرهنگ سازمانی، فقدان مالکیت، فناوری اطلاعات/ارتباطات، فرآیندهای غیر استاندارد، ساختار سازمانی، تعهد مدیریت ارشد، پاداش ها، تاکید بر روی فرد بجای تیم، بازده کارکنان39.
عوامل فوق که از عمده ترین عوامل موفقیت مدیریت دانش می باشد به همراه دیگر عوامل در جدول(1-2) با ذکر مراجع و محققین مربوطه بیان شده است.
جدول1-2 عوامل موفقیت مدیریت دانش
ردیف
عنوان عامل
مراجع

1

فرهنگ سازمانی
Davenport et al.(1997), Moffett et al.(2003), Liebowits(1999),Skyrme & Amidon (1997) , Greco(1999), Wild et al.(2002),Wong(2005),Ajmal et al(2010), Akhavan et al.(2009)

2

اعتماد
Davenport et al.(1997), Moffett et al.(2003), Liebowits(1999),Skyrme & Amidon (1997) , Greco(1999), Wild et al.(2002),Wong(2005),Ajmal et al(2010), Akhavan et al.(2009)

3

تعهد و حمایت مشهود/آشکار رهبری/مدیریت ارشد
Davenport et al.(1998), Liebowits (1999), Greco (1999), Bixler (2002), Wong(2005), Ajmal et al(2010), Akhavan et al.(2009), Skyrme & Amidon (1997)

4

سودمندی درک شده از خلق و تسهیم دانش از سوی کارمندان و مشارکت آن ها

Moffett et al.(2003),Ryan & Prybutok (2001), Akhavan et al.(2009)
5
قدرت و اختیار کارکنان
Moffett et al.(2003)
6
انگیزش
Egbu(2004), Akhavan et al.(2009)

7
آموزش و افزایش مهارت کارکنان
Greengard (1998), Cohen & Backer (1999), Moffett et al. (2003), Wong(2005), Davenport & Probst(2002)
8
کار تیمی

Ryan & Prybutok (2001), Moffett et al. (2003), Akhavan et al.(2009)
9
زیرساخت سازمانی
Davenport et al.(1997), Wong(2005), Bixler(2002), Leibowits(1999),

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   پایان نامه رایگان درباره اطلاعات مربوط، بهبود مهارت، کسب و کار

10

زیر ساخت IT
King(1996), Skyrme & Amidon (1997), Davenport et al.(1998), Greco(1999), Bourdreau & Couillard(1999), Savary(1999), Ryan and Prybutok (2001) , Lee & Hong(2002), Paiva et al.(2002), Wang(2002), Hasanali(2002), Moffett et al. (2003), Wong(2005), Egbu (2004), Bixler(2002), Ajmal et al.(2010), Davenport & Probst(2002), Akhavan et al.(2009)

11
استراتژی مناسب KM(منطبق با استراتژی کسب و کار)
Wong(2005), Chourides et al.(2009), Leibowits(1999),Egbu(2004), Davenport & Probst(2002), Skyrme & Amidon (1997),
12

اندازه گیری و ارزیابی اثربخشی KMS
Moffett et al. (2003), Davenport & Probst(2002), Egbu(2004), Akhavan et al.(2009), Wong(2005),

13

ارزیابی مقایسه ای/ الگوگیری / محک زنی

Davis(1996), Drew(1997), Day & Wendler(1998), O`Dell & Grayson(1998), Moffett et al. (2003),
Davenport & Probst(2002), Akhavan et al.(2009)

14

ساختار دانشی
Davenport & Klahr(1998), Buckman (1999), Greco(1999), Hickins(1999), Tynan(1999), Hsieh et al.(2002), Moffett et al. (2003), Akhavan et al.(2009)
15
نگه داری دانش
Davenport & Probst(2002), Akhavan et al.(2009), Leibowits(1999)

16
فرایندهای سیستماتیک مناسب و قابل فهم دانش سازمانی

Skyrme & Amidon (1997), Ajmal et al.(2010), Akhavan et al.(2009)

فصل سوم
روش تحقیق

1-3 مقدمه
همان طور که در شکل(1-3) نشان داده شده است، بعد از بیان مبانی و ادبیات تحقیق، در این فصل به بیان روش تحقیق پرداخته می شود. نوع روش تحقیق در این تحقیق از نوع توصیفی پیمایشی می باشد و از نظر هدف یک تحقیق کاربردی می باشد. این فصل شامل بخشهای زیر می باشد :
1) تشریح جامعه آماری و نمونه آماری
2) تشریح ابزارها یا مقیاسها
3) بیان روش ها
2-3 جامعه و نمونه آماری
جامعه آماری شامل خبرگانی از محققان یک سازمان تحقیقاتی است که با موضوعات تحقیقات و مدیریت دانش آشنا باشند که نمونه از بین خبرگان این جامعه انتخاب گردید. تعداد نمونه های تحقیق با استفاده از فرمول های آماری انتخاب می شود. فرمول های مختلفی برای نمونه گیری وجود دارند که هرکدام بر اساس نوع کارکرد در تحقیقات مفید هستند. یکی از روش های رایج کرجسی و مورگان است; آن ها جدولی فراهم آوردند که با استفاده از آن می توان حجم نمونه را از روی حجم جامعه برآورد کرد. این جدول با استفاده از فرمول(1-3) و با توجه به خطای نمونه گیری 05/0 و سطح اطمینان 95/0 استخراج شده است(کرجسی و مورگان،1996).

فرمول1-3 محاسبه حجم نمونه بر اساس حجم جامعه
در این فرمول:
Z= سطح اطمینان که برابر است با 96/1
P= شانس انتخاب شدن اعضای جامعه آماری که برابر است با 5/0
D= خطای نمونه گیری که برابر است با 05/0
N= حجم کل جامعه آماری که در این تحقیق برابر است با 90 نفر
n = تعداد نمونه
دراین تحقیق با توجه به بررسی های انجام شده تعداد افرادی که دارای شرایط لازم جهت نظر سنجی را داشته باشند- با توجه به ویژگی خبرگان گروه دوم- حدودا 73 نفر بر آورد گردید و به همین تعداد پرسشنامه تهیه گردید که 55 عدد از پرسشنامه ها پر و برگشت داده شد.
1-2-3 اطلاعات توصیفی خبرگان گروه اول
برای نظر سنجی در مورد شاخص های اولیه، از خبرگان گروه اول استفاه گردید. خبرگان در این مرحله از بین مدیران و مسئولین عالی یک از سازمانهای تحقیقات دفاعی انتخاب شدند.
اطلاعات توصیفی خبرگان گروه اول که جهت بررسی روایی پرسشنامه پیشنهادی انتخاب شدند، به شرح زیر می باشد.
از نظر مدرک تحصیلی: 2 نفر دکتری و 8 نفر کارشناس ارشد.
از نظر سابقه پژوهشی : 5 نفر 15 سال به بالا، 3 نفر نیز 6 الی 10 سال و 2 نفر کمتر از 5 سال سابقه.
2-2-3 ویژگیهای خبرگان گروه دوم
برای نظر سنجی در مورد شاخص های منتخب، از خبرگان گروه دوم استفاه گردید.خبرگان در این مرحله از بین کارشناسان و مدیران و مسئولین یکی از سازمانهای تحقیقات دفاعی انتخاب شدند .
همانطور که اشاره شد، با توجه به بررسی های انجام شده و اطلاعات جمع آوری شده در سطح سازمان مربوطه برآورد گردید که در حدود70 نفر در این زمینه ویژگی های بیان شده را برخوردار باشند. فلذا به همین تعداد پرسشنامه تهیه شد که تعداد 55 عدد پرسشنامه با پاسخ جمع آوری گردید.
3-3 روش جمع آوری اطلاعات
اطلاعات لازم این تحقیق به روشهای زیر جمع آوری و تهیه شده است:
1- براساس مطالعات کتابخانه ای- بررسی اسناد، مدارک و مقالات و پایان نامه های مشابه و مطالعات مشابه انجام شده.
2- مراجعه به بعضی از مراکز تحقیقاتی مشابه و مصاحبه با افراد و دریافت نظر افراد صاحب نظر.
3- تنظیم پرسش نامه و جمع آوری اطلاعات از جامعه آماری مورد نظر.
4-3 ابزار جمع آوری اطلاعات (داده ها)
برای جمع آوری اطلاعات طی چند مرحله از ابزارهایی نظیر مدارک و اسناد موجود، مجلات و مقالات استفاده شد. هر پژوهشگر باید با توجه به ماهیت مسئله سوالها و یا فرضیه های طراحی شده، یک یا چند ابزار طراحی نموده و بعد از کسب شرایط در رابطه با اعتبار آن ابزار، جهت جمع آوری داده ها اقدام نماید .
در این تحقیق شاخص های اولیه با استفاده از مطالعات میدانی و مصاحبه با خبرگان و مطالعه سیستم های مدیریت دانش موجود در سایر سازمانها بدست آمده است و در مورد پایایی و روایی این معیارها

دسته‌ها: No category

دیدگاهتان را بنویسید